Bilard protonowy w LHC

Abstract

Proton-proton elastic scattering at high energy is a process with simple kinematics but surprisingly complex dynamics. Measurements of these processes at particle colliders require dedicated detectors and unusual measurement conditions. In the article, I describe the physics of elastic processes and the experimental method in the context of the measurement performed by the ATLAS Collaboration at the LHC accelerator. I present the key elements of the data analysis and discuss the consequences of the obtained results for our understanding of the strong interactions. -- Rozpraszanie elastyczne proton-proton przy wysokich energiach jest procesem o prostej kinematyce, lecz zaskakuj\k{a}co z\l{}o\.zonej dynamice. Pomiary tych proces\'ow na zderzaczach cz\k{a}stek wymagaj\k{a} dedykowanych detektor\'ow oraz nietypowych warunk\'ow pomiarowych. W artykule opisuj\k{e} fizyk\k{e} proces\'ow elastycznych oraz metod\k{e} eksperymentaln\k{a} w kontek\'scie pomiaru wykonanego w ramach Wsp\'o\l{}pracy ATLAS na akceleratorze LHC. Przedstawiam kluczowe elementy analizy danych, a tak\.ze omawiam konsekwencje uzyskanego wyniku dla naszego zrozumienia oddzia\l{}ywa\'n silnych.